17.09.2006

 

Red Kit T�rkiye�de

Levent Cantek

(...)1959 yılında Adnan Şakrak�ın Bilgi Yayınları�ndan �ıkan ilk Red Kit dizisi, o d�nem �lkede yayımlanan diğer frankofon �izgi romanlara nazaran daha geniş bir malzemeye dayanıyordu. Spirou dergisinde o yıla değin kimileri ayrıca alb�m olarak �ıkmış, 23 ser�ven � yaklaşık dokuzy�z sayfa � yayımlanmıştı (...)

Red Kit, T�rkiye�de ilk kez Dolmuş dergisinde yayımlandı. İsim babasının derginin eksantrik �alışanı Oğuz Alpla�in olduğu s�ylenmekte. Se�im sırasında, aynı d�nem yayımlanmakta olan Red Ryder ve Bill Kid dergilerinden faydalandıkları da anlaşılıyor. Soğuk Savaş koşulları d�ş�n�l�rse, �Red� isminin �ağrıştırdıkları ya hesap edilmemiş ya da en azından �Kızıl�ın pejoratif i�eriğine karşı, İngilizce, korunaklı bir alan yaratmış. Red Kit ismi, �eşitli dergilerde ve kendi adını taşıyan yayınlarda s�rd�r�ld�. Ger�i birka� yerde �L�k L�k� gibi denemeler yapılmadı değil. Orijinali renkli olduğu i�in, 1959 yılından bu yana daha �ok kopyalanarak yayımlanabildi. Baskı maliyetlerinin d�şmesi, telif haklarının �nem kazanması ve �nemli yayınevlerinin �izgi roman yayıncılığına girmesi Red Kit�i zaman i�erisinde bu kopya �izgilerden kurtardı. İlk d�nemlerde Red Kit�in kopyalarını Fuat Yılmaz yaptı (Dizinin �evirmeni Ali �ndeş�ti). Aydınger kullanarak yapılan bu kopyalarda başka isimler de olacaktı. Aslına bakılırsa, Frankofon �izgi romanlar yayımlayan Şakrak ve Şilliler ailesinin �alıştığı kaligrafist, kapak ressamı ya da temiz kopya �ekebilecek herkes bu kopyaları yaptı. Hayri �nder, Erol Kandiyar, Fuat Yılmaz, �Bora�, Erdoğan Bozok v.d. bu yayınevlerinin �ıkardıkları b�t�n �izgi romanları kopyalıyorlardı.
Bir parantez a�ıp, �izgilerin dışında �yk�lerin de aynı �izerler tarafından �retildiği �yk�ler olup olmadığından bahsedelim. Morris�in ilk d�nemlerde �izdiği sert g�r�n�ml� Red Kit �izimlerinin yerli �retimler �yk�ler sanıldığı anlaşılıyor. �zellikle Dick Digger�li ilk ser�ven, bir rodeo etrafında gelişen ikinci ser�ven ve orijinali �Arizona� �st başlığını taşıyan ���nc� ser�ven bu t�rden bir yanlış izlenime neden olmakta. Hatta biraz daha genişletilerek Pat Poker�li bir başka ser�ven dahi kopya olarak g�sterilebilmekte. Ancak işin sırrı, Morris�in �izgisindeki değişimlerle ilgili. Morris, ilk Red Kit�i �izdikten kısa bir s�re sonra, iki �izer arkadaşı, Franquin ve Jij� ile birlikte Amerika�ya g�� edecekti. Yaklaşık altı yıl orada kalıp, Amerika i�inde western k�lt�r�n�n izlerini taşıyan b�lgelere yolculuklar yaptı. Jack Davis ve Mad�in yaratıcısı olan Harvey Kutzman�la, hepsinden �nemlisi, sonraları Red Kit�in senaryolarını yazacak olan Goscinny ile o d�nem tanıştı. Aslına bakılırsa, Morris ve Goscinny, Amerika�da �alışmak niyetindeydi, �zellikle Goscinny, Walt Disney ekibine girmek istiyordu. Amerika d�nemi onların istedikleri bi�imde gelişmese de, verimli olduğu, �izgi ve mizah anlayışlarına �nemli katkılar sağladığı a�ık. Her ikisi de sonraki d�nemlerde yaptıkları oto-kritiklerde bunu belirteceklerdi. Morris�in �izgisi bu d�nem o sert hatlarından sıyrılıyor, Disney�in yumuşak-sevimli komik �izgisi �alışmalarına sirayet ediyor. Red Kit ser�venleri izlendiğinde bu değişim rahatlıkla g�r�lebiliyor zaten. Morris, Amerika�da kaldığı altı yıl boyunca Red Kit �izmeyi ihmal etmedi. İlk kez 1947 yılında Spriou Almanağı i�in �izdiği yirmi sayfalık �Arizona 1880� hikayesiyle başlayan Red Kit Ser�venleri i�in asıl d�neme�, Dupuis tarafından 1949 yılından itibaren �ıkartılan alb�mlerle aşılacaktı. 1955 yılında Goscinny ile birlikte Bel�ika�ya geri d�n�yorlardı. B�ylelikle, Goscinny i�in olduğu kadar Fransa-Bel�ika �izgi romanı i�inde olduk�a yenilik�i ve �retken bir d�nem başladı. Goscinny, Red Kit�in 18. Ser�veninden itibaren �1977 yılındaki �l�m�ne kadar � senaryolarını yazmaya başlıyor. Morris�in �izgilerindeki yumuşama, Goscinny�nin olağan�st� mizahıyla harmanlanarak dizinin �lke sınırlarını aşan başarısını getirdi. T�rkiye�deki yayını, bu başarıyla koşut elbette. İlk d�nemlerdeki kopyalar, alb�mlerden �ok Spirou dergisinden yapılıyordu. Bu dergide �ıkan kısa �yk�lerin de yerli malı kopyalar sanıldığını da belirtelim. �zellikle 1947-1955 yılları arasında yayınlanan alb�m formatından kısa olan ser�venler dergiden faydalanılarak aktarılıyordu. 1955 sonrası hikayeler, alb�m olacağı d�ş�n�lerek 22 sayıda tamamlanan toplam 44 sayfalık uzunlukta �iziliyordu.
1959 yılında Adnan Şakrak�ın Bilgi Yayınları�ndan �ıkan ilk Red Kit dizisi, o d�nem �lkede yayımlanan diğer frankofon �izgi romanlara nazaran daha geniş bir malzemeye dayanıyordu. Spirou dergisinde o yıla değin kimileri ayrıca alb�m olarak �ıkmış, 23 ser�ven � yaklaşık dokuzy�z sayfa � yayımlanmıştı. Her ser�venin kopyalanırken k���k boy �ıkan yayın formatına uydurulması nedeniyle iki katına uzadığı d�ş�n�l�rse, yayınevine bir yıl kesintisiz olarak s�rd�r�lebilecek 32 sayfalık, haftalık bir dergi imk�nı sağlıyordu. Kaldı ki, Red Kit dergisinde daima dolgu malzemesi olan ikinci bir �izgi roman kullanıldı ve bu s�re daha da uzatıldı. Bu nedenle Red Kit�in kopya ser�venlerinin �retilmesine hi� gerek olmadı. Red Kit, ilk kez 1962 yılında Karaca Yayınları tarafından �ıkartılan Arkadaş Dergisinde orijinal bi�imde yayımlanabildi. (Aynı yayınevinin Red Kit�i alb�m olarak da �ıkarttığını belirtelim). Ancak uzun �m�rl� olmadı. Altmışlı yılların ikinci yarısında Şakrak Ailesinin iki ayrı yayınevinden �ıkmayı s�rd�rd� Red Kit (1965-1971). İlgin� olan �Kardeş Yayınevi� adı altında Asım Şakrak�ın, Bilge Şakrak�ın Red Kit yayınına rakip olmasıydı. Bu d�nemde yayınların telifi �denerek neşredilmediklerini d�ş�n�yoruz. Red Kit, yetmişli yıllarda bu kez Şilliler yayınevi tarafından (bir başka aile şirketi) �ıkarıldı. Aynı yayın, tekrar baskılar ve iadelerin yeniden etiketlendirilerek piyasaya s�r�lmesi sonucu seksenli yılların sonuna kadar aralıklarla satıldı. Bu kopya �izgili yayına karşın Red Kit, Milliyet �ocuk dergisinin �ıkışıyla (1972) beraber orijinal renk ve bi�imde s�rekli yayımlanmaya başladı. Yine Milliyet Yayınları, Red Kit�i alb�m formatında 1984 yılında dizi olarak da �ıkarttı. Aynı dizi � kısm� bir geliştirmeyle � seksenli yılların sonundan itibaren, �zellikle yaz aylarında Milliyet gazetesinin �izgi roman ilavesi olarak da verildi. Aynı yayın grubunun bir yan kuruluşu olan AD Yayıncılık�ın 1996 yılından itibaren �izgi roman yayıncılığına girmesiyle Red Kit alb�mleri yeniden yayımlanmaya başladı. Bug�n dizi, İnkılap ve Milliyet Yayınları tarafından aralıklarla alb�m olarak s�rd�r�lmekte. Bunca yıldır �eşitli bi�imlerde neredeyse s�rekli olarak yayımlanmasına ve kazandığı b�y�k pop�lerliğe karşın, Red Kit�in b�t�n ser�venleri halen yayımlanabilmiş değil!
K���k bir kişisel not: Goscinny �ld�ğ�nde, Asteriks�in Red Kit�ten daha fazla etkileneceği � s�rekli gerileyeceği s�ylenmişti. En azından Morris, Red Kit senaryoları da yazabiliyordu ve dizinin başlangıcı ona aitti. Ger�ekten de Morris, dizinin mizah d�zeyindeki d�ş�ş� Asteriks�e g�re asgaride tutmayı başardı. �stelik, Fauche ve L�turgie başta olmak �zere, 10�u aşkın senaristi diziye dahil etme akılcılığını da g�sterdi. Morris, 2001 yılında �ld�ğ�nde geriye benzersiz bir western parodisi, korkun� bir �alışma disiplini �rneği, bir �izgi roman klasiği ve k�rlı bir �marka� bıraktı. Morris ile birlikte, yirminci y�zyıl sanatı olan �izgi romanın sayılı kalelerinden biri daha d�ş�yordu.

�izgili Hayat Kılavuzu, İletişim Yayınları 2002 kitabından...


En Son Eklenen 5 İnceleme

Tuna�nın Ağıdı: Plevne
03.11.2007
T�rkiye�de tarihi �izgi romanın gelişiminde �nemli bir durak olan Ratip Tahir Burak�ı ayrıcalıklı kılan se�tiği konular ve �izgisinin orijinalliği idi. ...

Kızlar İ�in Manga:
11.10.2007
Kitap d�kkanı zincirlerinden birine girdiğinizde yerde uzanmış manga � Japon yazarlar tarafından yazılmış ve �izilmiş, siyah beyaz, kalın �izgi romanlar � okuyan bir gen� kızla karş...

Harry Potter ve The Books Of Magic
03.10.2007
Harry Potter serisi ve the Books of Magic (B�y� Kitapları) serisi arasındaki benzerlikler bir �ok kişi tarafından rastlantıdan �te bir şey olarak g�r�l�yor. ...

Hanımlar ve beyler, şu elimde g�rm�ş olduğunuz �izgi roman...
28.01.2007
�izgi romanın doğasına ve potansiyeline ilişkin Emre Kuzuoğlu'dan bir deneme......

Zoraki Casus: Max Friedman
28.01.2007
Vittorio Giardino'nun �nemli bir d�nem �alışması olan Max Friedman, ayrıntıcı �izgileri ve insani hik�yeleriyle benzersiz niteliklere sahip......



 

雪茄| 雪茄烟网购/雪茄网购| 雪茄专卖店| 古巴雪茄专卖网| 古巴雪茄价格| 雪茄价格| 雪茄怎么抽| 雪茄哪里买| 雪茄海淘| 古巴雪茄品牌| 推荐一个卖雪茄的网站| 非古雪茄| 陈年雪茄| 限量版雪茄| 高希霸| 帕特加斯d4| 保利华雪茄| 大卫杜夫雪茄| 蒙特雪茄| 好友雪茄

古巴雪茄品牌| 非古雪茄品牌

Addmotor electric bike shop

Beauties' Secret化妝及護膚品

DecorCollection歐洲傢俬| 傢俬/家俬/家私| 意大利傢俬/實木傢俬| 梳化| 意大利梳化/歐洲梳化| 餐桌/餐枱/餐檯| 餐椅| 電視櫃| 衣櫃| 床架| 茶几

Wycombe Abbey| 香港威雅學校| private school hong kong| English primary school Hong Kong| primary education| top schools in Hong Kong| best international schools hong kong| best primary schools in hong kong| school day| boarding school Hong Kong| 香港威雅國際學校| Wycombe Abbey School

邮件营销| 電郵推廣| edm营销| 邮件群发软件| 营销软件|