16.01.2005

 

Dampyr: K�t�l�ğ�n Tohumundan Doğan Umut

Haluk Kalafat

Vampir miti modern d�nyada insanların en �ok ilgi g�sterdiği hik�yelerden biridir. Engizisyon d�neminde bir�ok erkek, cadı olarak mimlenen kadınlar gibi vampir olduğu iddiasıyla yakılmıştı.

Vampir miti modern d�nyada insanların en �ok ilgi g�sterdiği hik�yelerden biridir. Enkizisyon d�neminde bir�ok erkek, cadı olarak mimlenen kadınlar gibi vampir olduğu iddiasıyla yakılmıştı. Vampir avı Kıta Avrupası�nda 18. y�zyıl sonlarına kadar d�nem d�nem hız kazanarak devam etti. �zellikle Kıta Avrupa�sında ve Kuzey Amerika�da vampir inancı kimi �evrelerde bug�n yaygın bir bi�imde varlığını h�l� s�rd�r�yor.

Vampirler Jung�un terminolojisiyle değerlendirildiğinde insanlığın Kolektif (Toplumsal) Bilin� Alanı�nı oluşturan ilkel anılar, bastırılmış korkuların tezah�r�d�r. Vampirler, Jung�a g�re, ortak bilin� alanımızda şeytanın yani k�t�l�ğ�n bir simgesi olarak varlığını s�rd�r�r. Kolektif Bilin� Alanı�nda taşınan vampir mitine, insanlığın kansızlık (ya da kan hastalıkları) ve ısırdığında vampirliği bulaştırması nedeniyle bulaşıcı hastalık korkularıyla beslenmiş bir fig�r olarak bakabiliriz.

Bir mit olarak vampirler aslen Slav folklorundan doğmuş. Aynı folklor kurtadam mitinin de kaynağını oluşturuyor (ger�i bazı kaynaklar kurtadamlığın k�kenini Antik Yunan�a kadar takip eder). Vampir miti yazılı ve g�rsel anlatım sanatlarının sıklıkla kullandığı bir motif olarak zaman i�inde orijinal bi�iminden farklılaşarak -temel arg�manları değişmeden- g�n�m�ze ulaştı. Slav folklorundan t�reyen vampir motifi en keskin d�n�ş�m� Bram Stoker'ın Drakula'sıyla birlikte aldı. Drakula, vampir motifinin 20. y�zyılda aldığı genel kabul g�rm�ş bi�imini oluşturdu. Ortaya �ıkan fig�r ş�yleydi: Kırmızı astarlı siyah pelerin giyen, g��l� bir karizması (hipnotik g�c�ne bağlanabilir) olan, fiziksel ve seks�el y�nden g��l�, geceleri yaşayan, g�nd�zleri uyuyan, kan emen, kurbanını isterse vampir haline getiren (bulaşıcı hastalık g�ndermesi), ha�tan ve sarmısaktan �ekinen, kutsal suyun �zerinde asit etkisi yaptığı, aynada aksi g�r�nmeyen ancak kalbine kazık saplandığında �len doğa�st� bir yaratık.

Stoker kitabını 1987�de yazmıştı. 20. y�zyılda gelişen kitle iletişim ara�larıyla Dracula modern bir mit haline geldi. Edebiyat ve sinemada konu edildik�e bu �izgiden marjinal sapmalar olsa da vampir eşittir Dracula form�l� (ya da klişesi) uygulandı. Stoker�ın Dracula karakterini yaratırken 15. y�zyılın ikinci yarısında yaşamış olan Eflak Prensi IV. Vlad Tepeş yani bizim tarihimizdeki adlandırılmasıyla Kazıklı Voyvoda�dan esinlenmişti. Stoker, Dracula ismini ise Tepeş�in babasının oğluna taktığı �Şeytan�ın oğlu� anlamına gelen Dracul isminden t�retmişti.

T�rkiye�de 2002�nin Ocak ayında yayımlanmaya başlanan Dampyr de vampir mitini kullanan anlatılardan biri. İlgin� bir tesad�f (ya da yaratıcılarının bir g�ndermesi?) ilk maceranın adı �Şeytanın Oğlu�.

Dampyr�in �izimi ya da grafik �zelliklerinin �zerinde konuşulacak ya da yazılacak bir yanı yok ama senaryosu olduk�a ilgin�. Sonu�ta vampir motifi �ok�a işlenen ve işlendik�e tatsızlaşan bir hik�ye. İlk sayısı Mart 2000�de yayımlanan Dampyr�in yaratıcıları Mauro Boselli ve Maurizio Colombo, ilk �� sayıda olduk�a cesur bir hamle yapıyorlar, hik�ye Bosna-Hersek Savaşı�nın ortasında başlıyor. Ger�i, Sırplar�ın saldırıları altındaki Bosna-Hersek�in adı anılmıyor ama ilk sayfada b�y�k harflerle �Savaş B�lgesi� yazıyor. Savaş B�lgesi�nde ge�en ilk b�l�mlerde savaşın kirli y�z� hik�yenin atmosferini oluşturuyor. Dampyr�in bu anlamda alt metninde vampirlik ile savaş arasında bir bağlantı kurulduğu s�ylenebilir. Kısacası savaş da vampirler de insan kanı peşinde demek �ok yanlış değil. Zaten ilk iki macerada savaşın vampirler i�in ziyafet sofrası olduğu birka� yerde belirtiliyor. Dizi filmlerin ilk iki ya da �� b�l�m�n�n bir sinema filmi gibi d�ş�n�lerek pilot film olarak �ekilmesi gibi, Dampyr�in ilk iki macerası beraber d�ş�n�lebilir. ��nk� ���nc� b�l�mden itibaren savaş ortamından �ıkılıyor.

Dampyr�in �� kahramanı var. Bir Sırp askeri olan Kurjak, daha sonra i�inde bulunduğu savaşın anlamsızlığını kavrayıp �ger�ek� d�şman vampirlere karşı y�r�t�len savaşa katılıyor. Kurjak bir t�r d�nek ya da asker ka�ağı. Tesla ise ilk b�l�mde Harlan Draka�nın yakaladığı kadın vampir. O da taraf değiştirip insanların tarafında yer alıyor, yani o da bir d�nek. Her ikisi de �izgi roman kahramanı olmak i�in ilgin� birer se�im!

Maceranın asıl kahramanı Harlan Draka�nın yani Dampyr�in d�n�ş�m� de benzer bir i�erik taşıyor. Harlan, ger�ekten bir dampyr olduğunu �ğrendiği o �meşum� geceye kadar k�yl�lerin �vampirleri kovan kurtarıcı dampyr� inancını s�m�ren bir şarlatandır. Bir gecede �kahraman� olur �ıkar. Bu d�n�ş�m biraz hızlı ve inandırıcılığı zayıf olsa da, o da bir d�nektir. G�receli olarak Dampyr�in �� kahramanı da �d�nek�tir.

Boselli ve Colombo, Dampyr�i yaratırken Slav folklorundan yararlanmışlar. Balkanlar�da yaşayan halklardan Sırplar�ın ve Romanlar�ın inanışına g�re Dampyr, bir vampir ile normal bir kadının birleşmesinden doğan yarı vampirdir. Oysa vampirlerin genel �zellikleri arasında kısır olmaları da sayılır. Yani vampirlerin �ocukları olamaz.

Dampyr, Boselli ve Colombo�nun vampir mitine getirdikleri �k�t�l�kten doğan kurtarıcı g�� yorumudur. Benzer bir yorum Marvel�in �izgi kahramanı Blade�de de kullanılmıştı. Dampyr de Blade de birer melezdir. Blade�in Afro-Amerikan olarak se�ilmesi ABD�deki siyah-beyaz sorunu �er�evesinden bakıldığında daha da �ekici bir hal alıyor. Sanki siyah-beyaz sorunu vampirleri simgeselleştirilmiş ve sorunun ��z�m� (ve antidotu) olarak melezlik g�steriliyormuş gibi bir durum �ıkıyor.

Aslına bakılırsa vampirler ha� karşısında geri �ekilmeleri, sarmısaktan korkmaları, kutsal suyla yok edilebilmeleri ve g�neş ışığına �ıkamamaları gibi kısıtlamalarla g��s�z bırakılmış bir korku unsurudur yani iğdiş edilmiş bir korku nesnesidir. Vampirlerin bu �zellikleri, sinema gibi �ağdaş anlatılardaki yorumlarda zamanla azaltılarak korkutuculuğunu yitiren vampire yeni bir makyaj yapma eğilimi ortaya �ıktı. Benzer bir eğilim Boselli ve Colombo�da da var. Dampyr�de karanlığın efendileri ve sonradan vampir olmuş sıradan vampirler var. Efendiler tarafından vampirleştirilen sıradan vampirler, tipik zayıflıklara sahipler ama asıl zorlu d�şmanlar yani karanlığın efendileri g�neş, sarmısak, ha�, kutsal su durduramıyor, �stelik her birinin fazladan bir takım g��leri var. Vampir efendileri insan değil, bir t�r yırtıcı yaratık olarak kurgulanmışlar. �reme yetenekleri yok, d�nyada az sayıda varlar ve tek besin kaynakları insanlar. D�nyayı av alanlarına b�lm�şler ve her birinin insanlardan devşirdikleri vampir s�r�leri var. Dampyr�de genel olarak nerede bir savaş varsa arkasında bir vampir efendisi vardır fikri işleniyor. Ama savaşın ��irkin y�z�� sert bir bi�imde ilk iki macerada işleniyor. Daha sonraki maceralar belirli bir ritme oturuyor ve ortalama �k�t� adam iyi adamlara karşı� maceraları işleniyor. Pilot maceralardaki senaryonun derinliği, dramatik alt yapı yerini klişelere bıraksa da, Dampyr son yıllarda T�rkiye�de yayımlanan yeni fumetti kahramanlarının en �arpıcısı.



En Son Eklenen 5 İnceleme

Tuna�nın Ağıdı: Plevne
03.11.2007
T�rkiye�de tarihi �izgi romanın gelişiminde �nemli bir durak olan Ratip Tahir Burak�ı ayrıcalıklı kılan se�tiği konular ve �izgisinin orijinalliği idi. ...

Kızlar İ�in Manga:
11.10.2007
Kitap d�kkanı zincirlerinden birine girdiğinizde yerde uzanmış manga � Japon yazarlar tarafından yazılmış ve �izilmiş, siyah beyaz, kalın �izgi romanlar � okuyan bir gen� kızla karş...

Harry Potter ve The Books Of Magic
03.10.2007
Harry Potter serisi ve the Books of Magic (B�y� Kitapları) serisi arasındaki benzerlikler bir �ok kişi tarafından rastlantıdan �te bir şey olarak g�r�l�yor. ...

Hanımlar ve beyler, şu elimde g�rm�ş olduğunuz �izgi roman...
28.01.2007
�izgi romanın doğasına ve potansiyeline ilişkin Emre Kuzuoğlu'dan bir deneme......

Zoraki Casus: Max Friedman
28.01.2007
Vittorio Giardino'nun �nemli bir d�nem �alışması olan Max Friedman, ayrıntıcı �izgileri ve insani hik�yeleriyle benzersiz niteliklere sahip......



 

雪茄| 雪茄烟网购/雪茄网购| 雪茄专卖店| 古巴雪茄专卖网| 古巴雪茄价格| 雪茄价格| 雪茄怎么抽| 雪茄哪里买| 雪茄海淘| 古巴雪茄品牌| 推荐一个卖雪茄的网站| 非古雪茄| 陈年雪茄| 限量版雪茄| 高希霸| 帕特加斯d4| 保利华雪茄| 大卫杜夫雪茄| 蒙特雪茄| 好友雪茄

古巴雪茄品牌| 非古雪茄品牌

Addmotor electric bike shop

Beauties' Secret化妝及護膚品

DecorCollection歐洲傢俬| 傢俬/家俬/家私| 意大利傢俬/實木傢俬| 梳化| 意大利梳化/歐洲梳化| 餐桌/餐枱/餐檯| 餐椅| 電視櫃| 衣櫃| 床架| 茶几

Wycombe Abbey| 香港威雅學校| private school hong kong| English primary school Hong Kong| primary education| top schools in Hong Kong| best international schools hong kong| best primary schools in hong kong| school day| boarding school Hong Kong| 香港威雅國際學校| Wycombe Abbey School

邮件营销| 電郵推廣| edm营销| 邮件群发软件| 营销软件|