14.10.2004

 

Kimmeryal� Conan, Bat� uygarl���na kar��

Burak Eldem

�retilmesi a�amas�nda 20'ye yak�n senarist ve �izerin �al��t��� Conan �yk�leri �izgi romanlar i�inde �nemli bir yere sahip. ��erdi�i t�m �iddet ve �l�m temalar�na kar��n Conan �yk�leri �rne�in "Rambo"dan farkl� �zellikler ta��yor. Conan �yk�leri net bir g�r�nt� sunuyor: Ya bilek g�c�, �iddet ve k�l�� ya da ak�l ve sa�duyu. Conan bir anlamda sava��n ve adam �ld�rmenin "uygarca" formlar alt�nda onanmas�na tepki.

"...�unu bilin ki prensim, kabaran okyanuslar�n Atlantis'i ve onun kentlerini yutmas�ndan sonra, d�nyada o g�ne de�in g�r�lmemi� bir �a� ba�lam��t�. Aryas'�n o�ullar�n�n do�du�u bu �a�da, d�nya �zerindeki uygarl�klar, g�kteki y�ld�zlar�n mavi par�lt�lar� kadar da��n�k, fakat belirgindi. ��te bu s�ralarda, Kimmeryal� Conan geldi. �elik bilekli elinden k�l�c�n� hi� b�rakmayan bu kara sa�l�, �ahin g�zl� yi�it, t�m imparatorluklar� sandall� aya��n�n alt�nda �i�nemek istiyordu..."
Bir Nemedya efsanesinden(!)


Diyelim ki varl��� bug�ne dek kan�tlanamam�� oldu�u i�in birtak�m spek�lasyonlara malzeme olu�turan ve jeologlarla tarih�ilerin bir d�nem epey ba��n� a�r�tan efsanev� kay�p k�ta Atlantis ger�ekten vard� ve yine diyelim ki, iddia edildi�i gibi bundan on be� bin y�l kadar �nce bu g�rkemli uygarl���n kentleri yerk�renin bir cilvesiyle sulara g�m�l�rken, vakit bulup da ka�may� ba�arabilen kimi Atlantis sakinleri, kendilerinden fersah fersah geride olan ilkel eski d�nya halklar�n�n topraklar�na (mesela Mezopotamya'ya) yerle�tiler. Gizemli Atlantis bilim ve k�lt�r�n�n, biraz a��nmayla da olsa ilkel g��ebe kabilelere ta��nmas�n� izleyen o bilinmeyen zamanlarda, acaba d�nyan�n g�r�nt�s� neye benzerdi? Robert E.Howard; biraz para kazanma kayg�s�, biraz da mitolojiye olan merak�n�n etkisiyle bu sorunun yan�t�n�, otuzlu y�llarda kaleme ald��� "Barbar Conan" adl� fantastik roman�yla vermeyi denemi�: Ak�l ile k�l�c�n, uygarl�kla barbarl���n, bilim ile bo� inanc�n ve et ile �eli�in uzla�maz �eli�kisinin t�m ��plakl���yla ortaya ��kt���, alabildi�ine ac�mas�z bir �a��n ya�and��� bir d�nya modeli kurgulayan Howard, bu kurgunun merkezine de bir barbar� kahraman olarak yerle�tirmi�: Kimmeryal� Conan.

Yakla��k altm�� y�l �nce Howard'�n kaleme ald��� roman�n belli oranda ilgi g�rmesi, bir s�re sonra Conan'� ka��n�lmaz olarak geli�en �izgi roman end�strisinin i�ine s�r�klemi�. Bug�n Marvel Comics Group'un elindeki �izgi romanlar i�indeki en pop�ler dizilerden birini olu�turan Conan, hayli kabar�k bir yazar ve �izer grubunca tasarlan�p �iziliyor. �zellikle seksenli y�llar�n ortalar�nda iyice pop�ler olan bu �izgi roman kahraman�, y�netmenli�ini John Milius'un yapt���, ba�rol�nde de d�nya v�cut geli�tirme �ampiyonu Arnold Schwarzenegger'�n oynad��� filmle sinemaya aktar�lm��, hat�r� say�l�r bir gi�e has�lat� da yaratm��t�.

�izgi roman dergileri, �teden beri T�rkiye'de de yayg�n olarak okunuyor ve sat�l�yor. Bilindi�i gibi bu dergilerin ger�ek okuyucu say�s�n� ve ger�ek sat�� rakam�n� net olarak bilebilmek pek m�mk�n de�il. Bunun birinci nedeni, eski say�lar�n ve eski ser�venlerin s�k s�k yeni kapaklarla tekrar tekrar piyasaya s�r�lmesi; ikinci ve daha �nemli nedeni de bu t�r dergilerin sat�n almaktan �ok, "arkada�lar�n kitapl���ndan �d�n� almak" yoluyla edinilmesi. Yine de kabaca yap�lacak bir g�zlemle bile, uzunca bir s�redir Marvel Comics lisans�yla Alfa Yay�nlar� taraf�ndan T�rkiye'de yay�mlanan Conan'�n; Zagor, K�z�lmaske, Mandrake ve Mister No'nun saltanatlar�n� barbar ak�nlar� misali y�k�p en �ok okunan �izgi roman dergisi haline geldi�ini g�rmek m�mk�n. De�i�ik boyutlarda farkl� diziler halinde yay�mlanan Conan'�n bir �zelli�i daha var: Okurlar�yla hayli s�k� f�k� olan bir dergi ayn� zamanda. Hen�z "kemikle�mi�" bir dergi okuru kitlesinin belirmedi�i T�rkiye'de hem de fantastik bir kahraman�n ser�venlerini yay�mlayan bir derginin k�sa bir s�re i�inde okurlar�yla diyalog olu�turmas� biraz �a��rt�c� tabii. Ama Conan dergisinin, okuru edilgenlikten etkinli�e �eken tavr�n�n bunda rol� b�y�k. Okurlar, yaln�zca mektup yazmak ya da eksik say�lar� talep etmekle yetinmiyorlar; Conan'�n senaryolar�yla, de�i�ik Conan �izerlerinin �sluplar�yla ilgili sorular sorup, yay�mc�larla tart���yorlar. Daha da �nemlisi, "Sizin G�nderdikleriniz" ba�l�kl� uzunca bir b�l�m�, eskizleri ve �izgileriyle dolduruyorlar, hatta zaman zaman k�sa "bant �yk�"ler bile �izip yolluyorlar dergiye. G�nderilen �izgilerin hemen hepsinde, Conan'�n orijinal �izerlerinin etkisini ve �yk�lerdeki biraz t�yler �rpertici fantastik atmosferi hissetmek m�mk�n. �yle g�r�n�yor ki bug�ne dek hi�bir �izgi kahraman�n okurlar� �zerinde sa�layamad��� yo�un etkiyi, Conan b�y�k bir rahatl�kla sa�lam��.

Barbar�n kimli�i ve ki�ili�i

Tarihi biraz "farkl�" bir perspektiften g�rmeye �al���p Kelt ve Mezopotamya mitolojilerini de hafiften deforme etme yolunu se�en Robert Howard, otuzlu y�llarda barbar Conan'�n ya�am �yk�s�n� kaleme al�rken elli y�l sonras�n�n bir s�per kahraman�n� yaratt���n� pek d���nmemi� olsa gerek. Bir zamanlar filmcileri ve yazarlar� fena halde cezbeden "Kay�p K�ta Atlantis" esprisinden yola ��kan Howard, bilinen tarih d�nemlerinin epey �ncesinde, Atlantis sakinlerinin faciadan kurtulabilmi� k�lt�r kal�t�n�n, "ilkel"likle olan kar��la�mas�n� ve sonu�taki uzla�maz kar��tl�klar�n� d��lemi�.
Zaman, on iki bin y�l �ncesi. Mek�n, belki Mezopotamya ve Ortado�u, belki de Kafkasya dolaylar� (Howard'�n �izdi�i d��sel haritadaki co�raf� veriler, �yk�n�n mek�n�n�n bug�nk� �srail ve �evresi oldu�u izlenimini veriyor).

Howard'�n kurgusunda Conan'�n etnik k�keni, Kimmerya'ya uzan�yor. Kuzey Kafkasya'da geni��e bir b�lge olan Kimmerya'n�n halk� ile ilgili bilgilerimiz, �sa'dan yakla��k bin y�l �ncesine dayanmakta. G��ebe ve ya�mac� bir toplum olarak bilinen Kimmeryal�lar, �.�. yedinci y�zy�l dolaylar�nda yo�un sald�r�lar sonucu Transkafkasya'y� ve Urartu b�lgesini i�gal ediyorlar. �skitlerin kom�usu olan Kimmeryal�lar, ayn� zamanda Frigya'y� y�kan g��lerin ba��nda geliyor. Herodot'tan ��rendi�imiz kadar�yla, as�l yurtlar� K�r�m dolaylar�, ama daha �ncesine dair elle tutulur tek bir bilgi yok. Robert Howard bu ya�mac�, sald�rgan, barbar halktan se�iyor kahraman�n�; ama tarihle biraz oynayarak, Kimmeryal�lar�n on bir bin y�l �nceki atalar�ndan birini kurguluyor.
Kimmeryal� Conan, at� ve k�l�c�ndan ba�ka bir �eyi olmayan, gezgin bir "sava���". �iddetin t�m h�z�yla egemen oldu�u bir d�nemde, Atlantis kal�nt�s� uygarl�k motiflerine kar��t, �eli�in ve bilek g�c�n�n �st�nl���n� kabul etmi�, �lmemek i�in �ld�rmeyi su i�mek kadar do�al kar��layan iri yar� bir "barbar". Sa� kalmas�n� b�y�k oranda elindeki �elik k�l�c� ustal�kla kullanmas�na bor�lu olan Conan, sava�ma yetene�ini, o fantastik �a��n "arz-talep" ili�kilerine uygun bi�imde bir "meta" haline d�n��t�rmeyi de bilmi�. "Ge�imini" �o�unlukla paral� askerlik yaparak sa�l�yor. Bu "paran�n k�l�c� sat�n almas�" ili�kisi �ylesine dolays�z ve do�al ki Conan i�in; hi�bir etik, hi�bir duygusal saplant�, alt�n� verenin onun bile�ini ve k�l�c�n� kendi yarar�na kullanmas�na engel de�il. Kim paray� verirse, onun yan�nda sava�abiliyor. Ama bu, yaln�zca k�sa bir s�re i�in ge�erli. G��ebe Kimmeryal� ruhu ve "barbar" i�g�d�leri, onu hi�bir ordu ya da krall���n mal� haline getiremiyor. Ya�mac�l�k da �o�u kez "me�ru" bir yol Conan i�in. ��nk�, on iki bin y�l kadar �nceki "Hiborya" �a��n�n ahlak� ve kurallar�, bunu do�al kar��l�yor.

Yaz�n�n giri�inde al�nt�lad���m�z par�a, Conan �yk�lerinin hepsinde ba�lang�� noktas� olan, Howard'�n kurgulad��� bir "Nemedya" efsanesi. Tarihte Nemedya ad�, Conan'�n ya�ad��� b�lgeden fazlas�yla uzak yerlere ait. Yaln�zca �rlanda mitolojisinde yer alan Nemedyal�lar, �sa'n�n do�umundan hemen �nce Fomoryal�lar taraf�ndan �rlanda'dan kovulmu�lar. Robert Howard, Nemedya efsanesini �yk�lerinin ba��na yerle�tirirken Nemedyal�lar�n �rlanda'ya yerle�meden on bin y�l �nceki ge�mi�lerini mi kurgulam��, bilemiyoruz. Ama Kafkasya ile Mezopotamya aras�ndaki ser�ven zincirine Britanya ile ilgili veriler kar��t�rmakta bir sak�nca g�rmemi�. Bu, asl�nda tarihsel bir vurdumduymazl�ktan �ok, Howard'�n Conan'�n ya�ad��� y�llardaki d�nya profiline, Atlantis s�ylencesini kaynak yapma �abas�ndan ileri geliyor. Yani tarihte bizim bildi�imiz ilk uygarl�klardan binlerce y�l kadar �nce "�ok �nemli" bir d�n�m noktas�n� olu�turan Atlantis'in bat���n� ve kay�p k�ta "kazazedelerinin" bir k�sm�n�n Kuzey Afrika �zerinden Mezopotamya'ya, bir k�sm�n�n da G�ney Amerika �zerinden Aztek, Inka ve Maya yurtlar�na ge�erek ilkel ya�am ve uygarl�k aras�ndaki uzla�maz �eli�kiyi yaratmalar�n�, kendi yaratt��� fantastik kurgu i�inde, "tarihin s�f�r noktas�" olarak al�yor Howard. Bunu destekleyen veriler, Conan'�n s�k s�k kar�� kar��ya geldi�i Kush Krall���'nda da varl���n� s�rd�r�yor. Bilinen en eski uygarl�klardan olan M�s�r krall�klar�n�n kurulmas�ndan da �nce Afrika'da, Orta Nil dolaylar�nda izlerine rastlanan Kush halk�, nereden geldi�i pek de kesin bilinmeyen insanlardan olu�uyor. �sa'dan yedi y�zy�l �ncesinde, Asurlular taraf�ndan yenilinceye dek t�m Nil vadisine h�kmeden Kush halk�, o tarihten itibaren M�s�r uygarl��� i�inde eriyor. Ne var ki, antropologlara g�re bug�n Sudan'�n i� k�s�mlar�nda ya�ayan kimi kabilelerde, Kush mitolojisi ve k�lt�r�nden belli belirsiz izlere rastlamak m�mk�n. Howard'�n �sa’dan on bin y�l �ncesinde Kush insanlar�na yer veren fantastik kurgusu, Atlantis'in varl���n� kan�tlamaya �al��an ara�t�rmac�larla b�y�k bir uyum i�inde. Bunlara g�re k�ta sakinleri facia s�ras�nda yak�ndaki Afrika'n�n kuzey b�lgelerine ula��rlarken bilgi ve deneyimlerini de birlikte getirerek, o d�nemde Eski D�nya'n�n ya�amaya en elveri�li yeri durumundaki Nil boyunu se�mi�ler. "�kinci ku�ak" Atlantisliler’ de, kay�p k�tadan ta��nan bilgi ve birikim, zaman i�inde yeni yerle�ilen b�lgelerinin yak�n�ndaki "ilkel" insan gruplar�n�n da zorlay�c� etkisiyle y�pranmaya ba�lam��. Robert Howard bu s�recin bir ad�m ilerisini, bilgi ve felsefe ile kendilerini ilkellerin sald�r�lar�ndan koruyamayacak olan Atlantis torunlar�n�n "barbarl�k"la tan��arak garip bir k�lt�rel "f�zyon" yaratmalar� bi�iminde kurguluyor. Uygarl�k ve barbarl�k hem uzla�maz bir �eli�ki yarat�yor, hem de kimi d���nsel k�p�rt�lar barbarlar� etkiliyor. ��te "Nemedya efsanelerindeki" �rk�n� Barbar Conan'�n ya�ad��� "Hiborya �agi"n�n, mitoloji tutkunu Robert Howard taraf�ndan �izilmi� profili.

�ark� “kad�n i�i”dir, kitaplarsa uyu�turucu

Barbar Conan, i�lerinden yeti�ti�i Kimmeryal� atalar�n�n ruhuna uygun bir ya�am s�r�yor ama, kim bilir hangi d�nemde de Atlantis kal�nt�lar�yla tan��m�� insan topluluklar�n�n ya�ant�s�na ta��d��� fakt�rlerden de etkilenmeden edemiyor. Bizim bildi�imiz kadar�yla �sa'dan on bin y�l �nce duvarlara �izilen tasvirler bile "ileri" bir d�� d�nya betimlemesiydi belki ama, Conan'�n "Hiborya �a��”nda Gutenberg'in �nc�lerinin ta��d��� birikimler, "kitap" kavram�n� barbarlar�n ya�am�na sokabiliyordu. S�n�rlar� belirlenmi�, normlarla daralt�lm�� bir "sosyal ya�am" anlay���n�n kar��t�nda yer alan Conan, Howard'�n fantezisinde kitaplar� biraz da "�zg�rl��� daralt�c�" buluyor. Okumuyor, ya�am� kurallar i�inde alg�layacaksa bu yaln�zca "�eli�in ve i�g�d�lerin" kurallar� oluyor. ��nk� Conan "uygar" bir insan de�il, bir "barbar". Ser�venlerinin hemen hepsinde sofistike hale getirilmi� ya�ama duydu�u tepkiyi belirtiyor. Conan bir a�a� dibinde, topra��n �st�nde uyuyabilen; g�nlerce salt yaban yemi�leri yiyerek ormanlarda dola�abilen; yaln�zl���, kalabal�k insan topluluklar�n�n bulundu�u kentlerden �ok daha g�venli g�ren; ancak can� istedi�inde yumu�ak yataklar�n, g�rkemli ziyafet sofralar�n�n ve yata��n� payla�acak kad�nlar�n da �zlemini duyan bir kahraman. �ark�lar� ve m�zi�i de "kad�nca" buluyor Conan; onlar�n insanlar� yan�ltt���n�, uyu�turdu�unu d���n�yor. Ama g�zel sesler kar��s�nda etkilendi�ini de gizleyemiyor.
Howard'�n prototipi, biraz da "Bat� uygarl���n�n reddi". Conan'�n gezdi�i "uygar" kentlerde, ya�ama s�z�m ona verilen onca de�ere kar��n �izilen kurallar�n d���ndaki insanlar�n teredd�ts�z d��lanmas�, hatta �o�u kez "uygarca" �ld�r�lmesi, Bat� "uygarl���"ndaki ahl�ki de�erler sisteminin �arp�c� bir karikat�r�. "Uygar" toplumdan sofistike ya�am� ve "ulv�" de�erleri ��kard���n�zda, saf barbarl�kla y�z y�ze geliyorsunuz. (Zaten her �ey kar��t�na d�n��mez mi?) Conan, bu resim i�inde daha do�al ve dolays�z olan bir ya�am bi�imini se�iyor: Barbarl���. E�er sonu�ta her �ey "bilek g�c�" ve gizli ya da a��k �iddetin egemenli�indeyse; �ark�lar, kitaplar ve s�ylevlerle �rt�len "uygarl��a" ni�in teslim olsun ki Barbar, �yle de�il mi?

Tanr�lar, b�y�c�ler, bo� inan�lar

Barbar ya�am�n do�as�, uygar insanlar�n uzun y�llar sonucu d���n�p ta��n�p planlayacaklar� "tek tanr�" sistemine gayet radikal bi�imde ters d���yor. Zaten Robert Howard'�n kurgulad��� "Hiborya �a��”nda da tek tanr�l� dinlere ya da ahlak anlay���na pek yer yok. Ama Conan'�n ya�ad��� d�nemin de�i�ik toplumlar�nda, de�i�ik tanr�lar bask�n ��k�yor. Bunlar� belirlerken Robert Howard yine tarihten ve klasik mitolojiden fazla uzakla�mamaya gayret g�stermi� ama, kendi d�� g�c�n�n olanaklar�n� kullanmay� da ihmal etmemi�. Conan'daki teolojik yap�y�, Conan'�n inan��lar� ve kar��la�t��� toplumlar�n inan��lar� olarak ay�rmak pek hatal� olmayacak. Kimi zaman bunlar i� i�e ge�se de Howard'�n Conan i�in �izdi�i profil kurumsalla�m�� dinleri belirgin bi�imde yads�d���ndan, Barbar’�n "uygar" dinler ile ayr�l���n� yine de yakalamak m�mk�n.

Mezopotamya mitolojisi, Howard'�n Conan �yk�s�ndeki "diyanet i�leri" ��z�mlemesine temel olu�turmu�. Barbar'�n gezdi�i kentlerin �o�unda, bilinen en eski din� ki�iliklerden Ishtar'�n tan�nd���n� g�r�yoruz. Ortado�u'da izine rastlanan ve Babil mitolojisinde netle�en Ishtar, verimlilik ve bereketin tanr��as�. K�l�c�n bu "�ok erken neolitik" d�nemindeki �st�nl��� dikkate al�n�nca, tar�mla do�rudan ilgili bir tanr��an�n Conan'�n g�ndelik hayat�n� fazlaca etkilemeyece�ini g�rmek m�mk�n. Gezdi�i kentlerin "yerle�ik" insanlar�n�n aksine Conan, "topra�a ba�l�l���" simgeleyen Ishtar ile fazla muhatap olmuyor. �te yandan Howard'�n Ishtar'� on iki bin y�l �ncesindeki kurgusuna ta��mas�, Erich Von Daniken ve di�er "Tanr�lar�n Arabalar�" taraftarlar�n�n, bilinen anlamda tek tanr�l� bir dine sahip olmayan Atlantislilerin "uzayl� ziyaret�ilere" ba�l� mitolojilerinin, uygarl���n be�i�i Mezopotamya'ya ta��nm�� oldu�u varsay�mlar�n� da destekliyor. Ne var ki bilinen tek kay�p k�ta Atlantis de�il. Bir zamanlar Pasifik Okyanusu'nda bulundu�u ve Atlantis ile ayn� zamanlarda ayn� yazg�y� (muhtemelen jeolojik bir devinim sonucu) payla�t��� varsay�lan Mu da spek�lasyonlara �ok a��k verilerle tan�mlan�yor. Mu, Atlantis kadar pop�ler de�il belki; ama Howard'� belli oranda etkiledi�i de a��k. "Hiborya �a��" mitolojisinde rastlad���m�z Mitra, belki de Pasifik'ten G�ney Asya'ya, oradan da Mezopotamya'ya ta��nm�� k�lt�r izlerinden biri. Conan'�n d�neminde etkinli�ini koruyan �nl� Mitra, bizim yaln�zca eski Hint-�ran k�kenli oldu�unu bildi�imiz G�ne�, Adalet ve I��k Tanr�s�. Asya k�kenli bu tanr�, �sa'n�n do�umundan bin be� y�z y�l �nce Mezopotamya'ya, oradan da Yunan ve Roma mitolojilerine s�zan etkilere sahip. Tek tanr�l� dinlere ra�men uzun s�re varl���n� koruyan g��l� tanr� Mitra, acaba "d�� ziyaretlerin" etkiledi�i Mu k�tas�ndan m� Asya'ya ve oradan da Bat� uygarl���na ta��nd�? Bunu tabii ki bilemiyoruz ama; Howard'�n Barbar Conan'� nedense ona pek sayg� duyuyor ve pek korkuyor.

M�s�r mitolojisinden izler de Conan'�n din� ya�am�nda etkili. Bereket Tanr��as� Ishtar'a ve Adalet Tanr��as� Mitra'ya kar��, k�t�l�k ve �l�m�n simgesi "y�lan tanr�" Seth, �yk�lerde s�k s�k kar��m�za ��k�yor. M�s�r'�n �ok tanr�l� din ya�am�nda Osiris'in d��man� olarak beliren ve sonunda onu �ld�rmeyi ba�aran k�t� Seth; kendi rahipleri, kendi b�y�c�leri ve kendi canavarlar�yla d�nyevi ya�am�n bir b�l�m� �zerindeki etkisini "Hiborya �a��”nda koruyor. Conan, Seth ve onun "u�aklar�"ndan hayli tedirgin; ama b�y�c� ve k�t� tanr�lara kar�� bilin�alt�ndaki t�m korkuya ra�men, b�y�ye "�elik" ile kar�� durmaktan da vazge�miyor. K�l�c�n� �o�u kez b�y�c�lere ve onlar�n �zerine sald��� �rk�n� yarat�klara kar�� kullan�rken hi�bir mitolojide izine rastlamad���m�z, muhtemelen Robert Howard'�n kurgulad��� "asl�" tanr�s�na; iyili�in, do�rulu�un ve cesaretin simgesi "Crom"a s���n�yor.

Barbarlar�n "bat�l inan�" saplant�s� do�rultusunda, Conan'�n hemen her ser�veninde bir b�y�c�, bir "Seth u�a��" ya da bir canavarla kar��la��yoruz. Ama buna kar��n tek tanr�l� dinlerin varolmas�n�n sa�lad��� g�zle g�r�l�r bir fark da var Hiborya �a��nda: �zg�r a�k. Din� ya da ahlak� hi�bir kural�n s�n�rlamad��� cinsellik g�d�s�, Conan'�n ya�ad��� varsay�lan o mutlu Hiborya �a��nda, kad�n ile erkek aras�nda olabilecek hi�bir "g�nah"� da tan�m�yor. G�nahs�z, harams�z, t�rbans�z bir d�nya. Galiba Hiborya �a��n�n kula�a en ho� gelen yan� da bu.

Fanteziden �izgi romana

�imdi biraz da akt�alite: Howard'�n bilerek ya da bilmeyerek b�y�k bir i� tutarl�l�kla olu�turdu�u Conan'�n ser�veni, �nce h�zla geli�en �izgi roman end�strisine, ard�ndan da sinemaya s��rad� (Conan taklidi �izgi romanlar ve filmler de cabas�). Yetmi�li y�llar�n hemen ba��nda m�rekkep ile k���t aras�na s�k��t�r�lan Barbar'�n, �izgi roman evrenindeki h�zl� t�rman���n�n mimar�, Marvel Comics grubunun yetenekli �izeri �nl� John Buscema. Fantastik kahramanlar�n �yk�lerini g�r�nt�leyen �izgi romanlar�n t�kan�kl�k i�ine girdi�i yetmi�li y�llarda, Howard'�n roman�ndan yola ��karak "ba�ka bir zaman dilimi"nde "bilinmez" uygarl�klar�n d�nemini ya�ayan Conan'� k���t �zerinde g�r�nt�leyen John Buscema, �st�n desenleri ve �arp�c� ser�venleriyle Marvel Comics grubuna hat�r� say�l�r bir ba�ar� kazand�rd�. Ama bunda, bir "tak�m ruhu" i�inde �al��an yay�nevi ekibinin ve Michael Fleisher ile Roy Thomas gibi edit�r-senaristlerin de katk�s� az�msanacak gibi de�il. �lerleyen zaman i�inde yirmiye yak�n senarist ve �izerin �al��t��� Conan �yk�leri, �izgi roman tarihinde �ok tipik bir yere sahip. ��erdi�i t�m "�iddet" ve "�l�m" temalar�na kar��n Conan �yk�leri, son y�llar�n Mickey Mouse'u "Rambo"dan farkl� �zellikler ta��yor. Sava��, �iddeti, bilek g�c� ve adam �ld�rmeyi ustaca belirlenmi� "uygar" manevralarla �ifte standartl� hale getiren Bat� "uygarl�k"lar�na kar��; on iki bin y�l �nceki Hiborya �a��n�n kahraman� Kimmeryal� Conan, ilgin� bir e�retilemeyi sergiliyor. E�er mesele "oyunu kurallar�na g�re oynamak" ise, Conan o kurallardaki yan�lsamalar� ortadan kald�r�p net bir g�r�nt� sunuyor, o kadar. Ya bilek g�c�, �iddet ve "k�l��"; ya da "ak�l ve sa�duyu". �kincisi egemen olmad��� s�rece ilki her zaman varl���n� koruyacak. Bir anlamda, sava��n ve adam �ld�rmenin "uygarca" formlar alt�nda onanmas�na bir tepki, Barbar Conan. G�rd��� ilginin b�y�kl���n�n sosyolojik tahlillerini yapmaksa en az�ndan �u a�amada pek kolay de�il.

Cumhuriyet Kitap, Say�:18, 1990



En Son Eklenen 5 İnceleme

Tuna�nın Ağıdı: Plevne
03.11.2007
T�rkiye�de tarihi �izgi romanın gelişiminde �nemli bir durak olan Ratip Tahir Burak�ı ayrıcalıklı kılan se�tiği konular ve �izgisinin orijinalliği idi. ...

Kızlar İ�in Manga:
11.10.2007
Kitap d�kkanı zincirlerinden birine girdiğinizde yerde uzanmış manga � Japon yazarlar tarafından yazılmış ve �izilmiş, siyah beyaz, kalın �izgi romanlar � okuyan bir gen� kızla karş...

Harry Potter ve The Books Of Magic
03.10.2007
Harry Potter serisi ve the Books of Magic (B�y� Kitapları) serisi arasındaki benzerlikler bir �ok kişi tarafından rastlantıdan �te bir şey olarak g�r�l�yor. ...

Hanımlar ve beyler, şu elimde g�rm�ş olduğunuz �izgi roman...
28.01.2007
�izgi romanın doğasına ve potansiyeline ilişkin Emre Kuzuoğlu'dan bir deneme......

Zoraki Casus: Max Friedman
28.01.2007
Vittorio Giardino'nun �nemli bir d�nem �alışması olan Max Friedman, ayrıntıcı �izgileri ve insani hik�yeleriyle benzersiz niteliklere sahip......



 

雪茄| 雪茄烟网购/雪茄网购| 雪茄专卖店| 古巴雪茄专卖网| 古巴雪茄价格| 雪茄价格| 雪茄怎么抽| 雪茄哪里买| 雪茄海淘| 古巴雪茄品牌| 推荐一个卖雪茄的网站| 非古雪茄| 陈年雪茄| 限量版雪茄| 高希霸| 帕特加斯d4| 保利华雪茄| 大卫杜夫雪茄| 蒙特雪茄| 好友雪茄

古巴雪茄品牌| 非古雪茄品牌

Addmotor electric bike shop

Beauties' Secret化妝及護膚品

DecorCollection歐洲傢俬| 傢俬/家俬/家私| 意大利傢俬/實木傢俬| 梳化| 意大利梳化/歐洲梳化| 餐桌/餐枱/餐檯| 餐椅| 電視櫃| 衣櫃| 床架| 茶几

Wycombe Abbey| 香港威雅學校| private school hong kong| English primary school Hong Kong| primary education| top schools in Hong Kong| best international schools hong kong| best primary schools in hong kong| school day| boarding school Hong Kong| 香港威雅國際學校| Wycombe Abbey School

邮件营销| 電郵推廣| edm营销| 邮件群发软件| 营销软件|