20.12.2004

 

Bir teselli ver Tenten!

Haberi Ekleyen:
www.seruven.org


Frankofon �izgi roman�n en �nemli temsilcisi Tenten, James Bond gibi g�revler �stlenen bir serbest gazetecidir. Gazetecilik d���nda her �ey bu monden kahraman�n u�ra�� alan�na girer. Hikmet Temel Akarsu'dan Tenten yorumu.



Frankofon �izgi roman gelene�inin en �nemli temsilcisi Tenten'in yirmi d�rt ciltlik serg�ze�ti
�nk�lap Yay�nlar� aras�nda ��kmaya ba�lad�. Halihaz�rda alt� alb�m ��km�� bulunuyor. (Yay�nevi yetkililerinin belirtti�ine g�re, bundan sonra her ay bir alb�m ��kar�lacakm��.)
Yar�m y�zy�ll�k mazisiyle Tenten h�l� var olmaya, ilgiyle okunmaya devam etmekte. Peki de neden? Bu flu hatl� serbest gazeteciyi ilgin� ve okunur k�lan k�lan ne? Tenten'in modas� neden ge�memekte? Neden tekrar tekrar bas�mlar� yap�lmakta?

Ya�am�m boyunca pek �ok farkl� yay�nevinden ��km�� Tenten'leri b�y�k zevkle okudum. Yap� Kredi Yay�nlar� ile ba�layan edisyonun ard�ndan Tenten hakk�nda daha ciddi d���nmeye ba�lad�m. Baz� entelekt�el ya da edebiyat�� yay�nevlerinin konu edindi�i �izgi roman karakterleri her zaman ilgimi �ekmi�tir. O�lak'�n Tex'i ve Martin Mystere'i, Parantez'in Ken Parker'�, Arka Bah�e'nin Batman'i, Lal'in Conan'�, Remzi'nin Asterix'i, �nk�lap'�n Lucky Luck'u gibi. Bu ilgi �o�u zaman da bo�a ��kmam��t�r. ��nk� edebiyat�� bir yay�nevi bir �izgi romanla ilgileniyorsa olas�l�kla i�in i�inde bir i� vard�r. Bu �nyarg� her ko�ulda kullan�labilecek bir pusulad�r.

S�zkonusu de�erlendirmeler ku�kusuz Tenten i�in de ge�erlidir. Elimdeki �nk�lap kopyalar�n�n k�nye sayfalar�nda 'copyrighy' tarihi olarak 1946'ya kadar uzanan tarihler ge�iyor. Demek ki Tenten yar�m y�zy�l� ge�en mazisi ile art�k �izgi roman�n klasikleri aras�na girmeyi ba�arm�� bir eser.
Tenten t�pk� �ngiliz James Bond ve Amerikal� Indiana Jones gibi bir So�uk Sava� fig�r�d�r. Tenten'in di�erlerinden fark� Frankofon, yani k�ta Avrupas�'n�n k�lt�rel kodlar�yla davranan bir �ahsiyet olmas�d�r. K�ken Bel�ika'd�r. Ama biz onu Frans�z sayabiliriz. Hani �u Avrupa'n�n a�as� olup AB �yeli�i noktas�nda T�rkiye'ye k�k s�kt�ren 'loser'(!) emperyalist �lke...

Tenten, t�pk� James Bond gibi, s�rekli beynelmilel g�revlere g�nderilir. Ama o, James Bond gibi ajan de�il, bir serbest gazetecidir. Gen�, iyi niyetli, naif bir entelekt�eldir. Tenten'i g�reve kim g�nderir, neden g�nderir, hangi mekanizma onu devreye sokar, bunu derinlemesine bilemeyiz ama bir s�re sonra kendimizi egzotik �lkeleri fon alan bir serg�ze�tin i�inde buluruz. Olay 'global' bir seyr�sefere d�n���rken 'serbest gazetecimiz' gazetecilik d���nda her �eyle u�ra�an bir monden kahramana d�n���r.

Tarkan'�n Kurt'u gibi, Tenten'in de ek�risi bir k�pektir. Tenten'in ek�risi Milu, insanlar gibi konu�abilir, sevebilir, plan yapabilir ve uygulamaya sokabilir. Komple bir �ahsiyettir. E�zamanl� olarak bu muhte�em ikiliyi Dupont soyad�n� ta��yan iki gizli servis polisi takip edip durur. Bu ajanlar ikizlerdir ve birer su damlas� kadar birbirlerine benzerler. �lgin� olan �u ki, Tenten'i tutuklamak ya da al�koymak i�in takip ederler ama hep onu koruyan ve kollayan bir davran�� sistemleri vard�r. Yani, devletle, kullan�lan gazetecinin ili�kisine benzer, a�k ve nefret durumlar�n� hat�ra getiren bir �eyler vard�r bu ili�kide. Zaten genelde, birbirlerine yard�m ederler.

Tenten temiz aile �ocu�u, hatta han�m evlad�d�r. Steril ve naif bir ki�iliktir. Dayand��� hi�bir g�� yoktur ve ba��ms�z �al���r. Buna ra�men bula�t��� olaylarda s�k s�k su�lu konumuna s�r�klenir. Bir yandan masumiyetini kan�tlamaya �abalarken, di�er yandan da ger�ek su�lular� ortaya ��karacak arg�manlar� ara�t�r�r. Bunlar� yaparken sergiledi�i beceri, cesaret ve yarat�c�l�k ancak kontenjansla a��klanabilecek kadar abart�l�d�r.

Tenten, Kongo'ya, Amerika'ya, Uzakdo�u'ya, Firavun Mezarlar�na, Tibet'e, Avusturalya'ya, �ss�z adalara ve hatta Ay'a d��ebilir. Hepsine g�t�rece�i ki�ilik ayn�d�r. Naif ve cesur. Ak�lc� ve temiz. Steril ve ma�rur. T�pk� 19. Y�zy�l'da misyondaki atalar�n�n hissetti�i gibi hisseder Tenten. O, sahiptir. Efendidir. 20. Y�zy�l geldi�inde bir serbest gazeteci olarak �al���yorsa da o h�l� efendidir. Efendiler dokunulmazlard�r. Ayr�cal�kl�lard�r. Bir k�pe�in kuyru�una bas�ld� diye y�z tane antilopu vurabilirler ama bu vah�etten say�lmaz. Tenten adam vurabilir ama bu �ld�rmekten say�lmaz. Ama Tenten'in k�l�na dokunulsa bu trajik bir felakettir. Tenten yirmi tane k�z�lderili �ld�rebilir. Bunlara cinayet denemez. Normaldir. Ama k�pe�i Milu suya d���p �sland�ysa bu b�y�k �z�nt� kayna��d�r.

Tenten'in davran��lar� incelendi�inde k�ta Avrupas�'n�n davran�� kal�plar�n� yans�tan bir ki�ilik yap�s� ortaya ��kar. Tenten 'sahip'lerin ahlak�n� temsil eder. O y�zden de kutsal bakireyi alegorize eden ki�ilik �zellikleri ta��r. Tenten aseks�eldir. ���k olmaz. Dahas� �izgi romanda kad�nlar yok gibidir. Tenten flu bir g�ne� topu gibi �izilir. Tenten ac�kmaz, ihtiya� duymaz, bavul ta��maz, para kazanmaz hatta gazetecilik bile yapmaz. Ama s�k s�k tongaya d���r�l�r. Bunu yapanlar da geri kalm�� egzotik �lkenin gaddar y�neticileri, vah�i mafyalar� ya da d�ped�z ilkel insanlar�d�r. ���nc� d�nyay� Nobel �d�ll� '�ndian' yazar Naipul gibi g�r�r Tenten. ���nc� d�nyan�n s�fli ve ahmak insanlar�, her zaman oldu�u gibi yine ak�l almaz bir ilkellik, aymazl�k ve k�t�l�k i�indedirler... Aptal ve kirlidirler. Rezil ve a�a��l�kt�rlar. �nan�lmaz k�t�l�kler yapmaktad�rlar. Ama �ocuk g�r�n�ml�, ahlakl�, yaln�z bir Avrupal� gazeteci bile s�rf iyi kalpli oldu�u i�in hepsinin hakk�ndan gelebilir.

Tenten'in, ideolojik olarak Katolik d���nsel alg�s�n� �izgi romanla�t�rd���n� iddia etmek abart� say�lmamal�d�r. Tenten'in ser�venlerinde hep ma�dur ve hakl� olmas� ve iyilik saikiyle hareket edip kazanmas� olduk�a �sevi bir konsept olu�turmaktad�r. T�m bu nedenlerden dolay� Frankofon �izgi roman�n�n, Japon mangalar�, �talyan spagetti westernleri, �talyan amazonikleri (Serpieri&Manara;), Amerikan heavy-metal'leri, fantastik, cyberpunk ve kara �izgi romanlar� ekol�nden olduk�a geri oldu�u s�ylenebilir. Ama Tenten �izgi roman�, bu k�yaslama i�inde de�il, yaz�m�z�n giri�inde de�indi�imiz, ba�ka disiplinlerin (sinema) karakterleri olan James Bond ve Indiana Jones ba�lam�nda de�erlendirilmeye elveri�lidir. Bu ba�lamda bakt���m�zda, Tenten �izgi roman� olduk�a betimleyicidir. Tenten, So�uk Sava�'�n maiyette sava���s� ve ezik cephe �lkesi Avrupa'n�n sinikli�ini ve h�zn�n� yans�t�r. Sinikli�in erdeme d�n��t�r�lmesi i�in, ya�l� k�taya umut a��laman�n manivelas� olarak ele al�nan Tenten �ok sevilmi�tir. Ayn� zamanda Tenten muhafazak�r ya�l� k�tan�n avangard sanat i�inde ben de var�m derken 'asalet budalas�' k�lt�rel kodlar�n� soyunamamas�n�n ironisini de ba�r�nda ta��r.

Ya�l� k�ta Avrupa, Tenten'de kendini bulmu�tur. Eski g�rkemli kolonyalist y�llar�n zenginli�inin ve azametinin gitgide eridi�i asri zamanlarda, gelecek karanl�k y�llar� d���nmemek ad�na naif ve temiz Tenten'e sar�lm��t�r. Tenten'de teselliyi bulmu�tur. Bu, gelecekte, olas�l�kla, h�z�nl� bir 'loser' konsepti olu�turacakt�r. Herkesin bildi�i gibi Avrupa 21. y�zy�l'�n kaybedeni olmaya en b�y�k adaylardan biridir. Bunun nedeni, hayata, olaylara ve d�nyaya Tenten gibi bakmas�d�r. O y�zden, Tenten'in ruh halini ve edimlerini anlamak her Avrupal� i�in �ok �nemlidir. Bu kaybetmeye aday ek�riye kat�lmaya can atan T�rkiye'nin de tatl� �izgi roman kahraman� Avrupal� Tenten'in serg�ze�tini �imdiden hatim etmesinde say�s�z yararlar vard�r.


Kaynak: 17/12/2004 Radikal Kitap,
Hikmet Temel Akarsu


En Son Eklenen 5 Yazı

Efsaneye Dışarıdan Bakmak
10.01.2005
Gırgır hakkında pek tartışılmadan kabul g�ren bir iddia vardır: Gırgır, o kadar y�ksek satış rakamlarına ulaşmıştır ki d�nyanın en �ok satan ...

Kediler Fareler Domuzlar
02.01.2005
II. D�nya Savaşı d�nemi, �zellikle de Yahudi soykırımı ile sinemacı�ların, yazarların, kısacası anlatı işiyle meşgul kimselerin ilişkisi, I ilk bakışta ��z�mlen...

Bir teselli ver Tenten!
20.12.2004
Frankofon �izgi roman gelene�inin en �nemli temsilcisi Tenten'in yirmi d�rt ciltlik serg�ze�ti
�nk�lap Yay�nlar� aras�nda ��kmaya ba�lad�. Halihaz�rda alt� alb�m ��km�� bulunuyor. (Yay�nevi yetkililerinin belirtti�ine g�re, bundan sonra h...

�izgi Roman K�lt�r�
13.12.2004
1950'li y�llardan 70'li y�llara uzanan bir zaman aral���nda pek �ok ��rencinin ders kitaplar� aras�na saklayarak, ��retmeninden yahut anne-babas�ndan gizli okudu�u �izgi romanlar, �imdilerde yeniden yay�mlan�yor. �stelik aray� kapatmak iste...

Karikat�r Oscarlar� verildi
12.12.2004

Karikat�rde bir “su��st�” hali bulundu�una dikkati �eken Mumcu, ��yle dedi: “Karikat�rde, bir akl�n ba�ka bir akla tuzak kurmaya �al���rken ger�ek niyetini gizleyip, su��st� yakalanm��l��� halini her zaman g�r�yoruz. Kar...



  Maceraperest'in katkilariyla

雪茄| 雪茄烟网购/雪茄网购| 雪茄专卖店| 古巴雪茄专卖网| 古巴雪茄价格| 雪茄价格| 雪茄怎么抽| 雪茄哪里买| 雪茄海淘| 古巴雪茄品牌| 推荐一个卖雪茄的网站| 非古雪茄| 陈年雪茄| 限量版雪茄| 高希霸| 帕特加斯d4| 保利华雪茄| 大卫杜夫雪茄| 蒙特雪茄| 好友雪茄

古巴雪茄品牌| 非古雪茄品牌

Addmotor electric bike shop

Beauties' Secret化妝及護膚品

DecorCollection歐洲傢俬| 傢俬/家俬/家私| 意大利傢俬/實木傢俬| 梳化| 意大利梳化/歐洲梳化| 餐桌/餐枱/餐檯| 餐椅| 電視櫃| 衣櫃| 床架| 茶几

Wycombe Abbey| 香港威雅學校| private school hong kong| English primary school Hong Kong| primary education| top schools in Hong Kong| best international schools hong kong| best primary schools in hong kong| school day| boarding school Hong Kong| 香港威雅國際學校| Wycombe Abbey School

邮件营销| 電郵推廣| edm营销| 邮件群发软件| 营销软件|